top of page
Ara
  • serenalceh

Ayurveda ile sonbahara hazırlık

Yaşam bilimi anlamına gelen Ayurveda’dan bahsetmiştim. Kökeni Hindistan’a dayanan 5000 yıllık bütüncül tıp ve doğal şifa sistemi olan Ayurveda, bedenimiz ile doğanın tıpkı bir madalyonun iki yüzü gibi yadsınamaz birlikteliğini esas alır. Her birimiz evrenin mikro düzeyde yansımasıyız, dolayısıyla evrende bulunan beş element [eter (boşluk), hava, ateş, su, toprak] bedenlerimizde de mevcuttur. Ancak, bu beş element bünye tipimize göre her bir bedende farklı oranda yer alır ve bu oran bizim ‘dosha’mızı (bünye tipi) belirler.

Peki nedir bu Dosha? Ayurvedik yaşam tarzını benimsemek için önce kendi bedenimizi tanımamız gerekir. Hepimizin doğuştan sahip olduğu bir bünye tipi var, Ayurveda’da buna dosha adı verilir. Bunlar; ‘vata’, ‘pitta’ ve ‘kapha’ olarak üçe ayrılır. Doshamızı öğrendikten sonra bedenimize uygun alışkanlıklar oluşturmamız çok daha kolay olacaktır.

Ancak, bünye tipimiz ne olursa olsun, mevsimler değiştikçe doğanın da değiştiği, mevcut duruma uyum sağladığı gibi bizim de bedensel ve ruhsal ihtiyaçlarımız aynı şekilde değişmeye başlar. Dolayısıyla özellikle mevsim geçişlerinde bedenlerimizin bu değişime hazır hale gelmesine yardımcı olmamız, doğayla uyumlu bir şekilde beden, zihin ve ruh dengemizi korumamız ve güçlendirmemiz gerekir.

Ayurveda’da her mevsimi temsil eden baskın bir dosha yer alır. Havaların serinlemeye başlaması ile vata sezonuna giriyoruz. Sonbahar ve kış aylarının baskın doshası olan vata, hava ve eter elementlerinin birleşimden oluşur; kuru, hareketli, soğuk, hafif özellikleri temsil eder. Şu an bünye tipinizi bilmiyorsanız da sorun değil; bu yazıdaki amacımız bedenlerimizi sonbahara hazırlamak. Çünkü, doshamız ne olursa olsun her beden mevsim döngülerinden etkilenir.

Bedende vata dengesizleştiği zaman gaz, şişkinlik, kabızlık, ciltte kuruluk, korku ve endişe hissedilebilir. Basit ama sürekliliği olan rutinler, yeme-içme alışkanlıkları ve yaşam tarzımızdaki ufak değişikler ile bu dengeyi koruyabilir, daha sağlıklı ve kaliteli bir yaşama sahip olabiliriz. Hepimizin kendine göre bir düzeni, belirli alışkanlıkları var. Önemli olan hayatımıza dahil ettiğimiz bu rutinlerin bize iyi gelip gelmediğini fark etmek ve ona göre hareket etmek.

Vata Sezonu Boyunca Ayurvedik Öneriler

  • Vata doğası gereği serin, hafif, kuru ve değişken olmayı temsil eder. Dolayısıyla bu özellikleri dengelemek gerekir. Bu demek oluyor ki bu dönemde bedeni sıcak tutmalı, sıcak, yoğun ve yağlı nitelikteki gıdalar tüketmelisiniz. (Yoğun ve yağlı beslenmek deyince aklınıza kızartmalar, paketli gıdalar ya da fastfood ürünler gelmesin. Çorba, sulu tencere yemekleri gibi sağlıklı yağ içeren alternatiflerini tercih edin.)

  • Bedeni içeriden nemlendirmek için sade yağ (ghee) kullanmaktan çekinmeyin.

  • Baharat kullanımınızı artırın. Kimyon, kişniş, rezene gibi sindirimi destekleyen baharatların yanı sıra zencefil, kakule ve tarçın gibi ısıtıcı özelliklere sahip baharatlar kullanmak bu dönemde önemlidir.

  • En büyük öğününüzü öğle saatlerinde (12.00-14.00) tüketin.

  • Bedeninizin sesini dinleyin, ihtiyaçlarını fark edin.

  • Sadece yedikleriniz değil beş duyuyla algılanan tüm duygu, düşünce ve deneyimlerin sindirim sisteminde dönüştürüldüğü unutmadan ağzınıza giren gıdalar kadar ağzınızdan çıkan sözlere de dikkat edin.

  • Enerjinizi yavaş ve kontrollü kullanın.

Ayurvedik Tarifler

Serotonin, kalın bağırsak duvarlarında salgılanır, dolayısıyla mutluluk ve sindirim sistemimiz arasındaki bağ yadsınamayacak kadar önemlidir. Sağlıklı ve temiz beslenmek, bize iyi gelen gıdaları tüketmekle başlar. Bize iyi gelmeyen gıdalar büyük ihtimalle baskın doshamıza uygun olmayan tatları barındıran gıdalardır. Bu durum, sindirim sistemimizin yanı sıra fiziksel enerji kapasitemiz, duygu ve düşüncelerimiz, odaklanmamız üzerinde de olumsuz etkiler yaratır. Aşağıdaki tarifler her beden tipine uygun, mide dostu, şifalı yiyeceklerdir.

Şimdiden afiyet olsun.

Kitchari

Malzemeler:

  • 1 yemek kaşığı sade yağ

  • 1 yemek kaşığı kimyon tohumu

  • 1 yemek kaşığı kişniş tohumu

  • 1 yemek kaşığı rezene tohumu

  • 1,5 çay kaşığı toz zerdeçal

  • 1/2 çay kaşığı toz karabiber

  • 1 çay kaşığı tuz

  • 1/2 su bardağı maş fasulyesi

  • 1/4 su bardağı basmati pirinç

  • 3,5 su bardağı su

Maş fasulyesini en az bir gece önceden ıslatın. Tencereye sade yağı koyun, tohum baharatları ekleyin. Maş fasulyesi ve pirinci ekleyerek soteleyin. Ardından su ve toz baharatları ekleyerek pişirmeye başlayın. Suyunu çektiği zaman kitchariniz hazır! Dilerseniz süslemek için taze kişniş ya da maydonoz kullanabilirsiniz.

Mang Dal

Malzemeler:

  • 1,5 su bardağı sarı ya da kırmızı mercimek

  • 4 su bardağı su

  • 1 çubuk tarçın

  • 4 adet defne yaprağı

  • 2 yemek kaşığı sade yağ

  • 1 yemek kaşığı hardal tohumu

  • 1 yemek kaşığı rendelenmiş zencefil

  • 1 yemek kaşığı kimyon tohumu

  • 1 yemek kaşığı rezene tohumu

  • 1 yemek kaşığı kişniş tohumu

  • 1 yemek kaşığı limon suyu

  • 1/2 yemek kaşığı toz karabiber

Mercimeği en az bir gece önceden ıslatın. Tencereye su, mercimek, çubuk tarçın ve defne yaprağı ekleyerek 30 dakika pişirin. (Eğer suyunu çekerse biraz daha su ekleyebilirsiniz.) Ayrı bir tavada sade yağı eritin. Tavaya diğer baharatları ekleyerek soteleyin. Sotelenen baharatları mercimeğe ekleyerek tüketebilirsiniz.





29 görüntüleme0 yorum

Son Yazılar

Hepsini Gör

Sevgi, kalp ve yaşam

Asırlar boyu üzerine yazılan, çizilen ve konuşulan, dillere destan aşk hikayeleri duyarak büyüdük. Bugüne kadar duyduğumuz bütün hikayeleri, peri masallarını, popüler kültürün dayattıklarını, tüm tanı

İçimizdeki gökkuşağı

Çakra bedenlerimizdeki yedi ana enerji noktasını temsil eder. Çakra sistemi hakkında fikir sahibi olarak fiziksel ve enerji bedenimizi daha iyi anlayabilir ve blokajlar bedene yansımadan, sorunun sebe

Meditasyonun şifası

Kökeni Budizme dayanan meditasyon pratiği sayesinde farkındalığımızı arttırarak zihin, beden ve ruh arasındaki dengeyi kurmamız mümkün. Çünkü meditasyon, kendimizle olan ilişkinin yanı sıra çevremizle

Comments


bottom of page